Souffleur, wat betekent jacquard?

Private Architecture (tuin) (detail), Valérie Mannaerts, 2023 (Pleegzorg Vlaanderen vzw), © de kunstenaar, foto : Filip Dujardin
SOUFFLEUR
Jacquard
Kunst heeft, zoals alle domeinen, een eigen woordenschat. In ‘Souffleur’ geven medewerkers van M uitleg en achtergrond bij vaktermen die je wellicht bekend in de oren klinken, maar waarvan je misschien niet (meer) weet wat ze ook alweer precies betekenen.

Private Architecture (tuin) (detail), Valérie Mannaerts, 2023 (Pleegzorg Vlaanderen vzw), © de kunstenaar, foto : Filip Dujardin
Marnix Steenackers, registrator collecties: “De term ‘jacquard’ verwijst naar een weeftechniek die mogelijk wordt gemaakt door het jacquardweefgetouw, meer bepaald door het jacquard-opzetstuk. Dit mechanisme automatiseert het voorheen handgestuurd weven van complexe patronen door middel van ponskaarten – een voorloper van de technologie die tot de ontwikkeling van de computer leidde. De weeftechniek is vernoemd naar Joseph-Marie Jacquard, die in 1801 het Franse patent voor het mechanisme verwierf.”
“Jacquardweefsels – zoals damast en brokaat – maken deel uit van de collectie van M: verwerkt in kledij, meubilair, interieurelementen zoals wandbekleding en afgebeeld op onder andere schilderijen. De techniek is nog steeds in gebruik. Tijdens de expo ‘Antennae’ in M toont Valérie Mannaerts weefsels die vervaardigd zijn met computergestuurde jacquardweefmachines, in samenwerking met Textiellab in Tilburg.”

Stilleven met bloemen en dekselpot, François Joseph Huygens, 1875, Collectie M Leuven, bron: artinflanders.be, foto: Dominique Provost