‘OEEEEEEUUUUVVRE’: Peter Morrens solo in M

'OEEEEEEUUUUVVRE'

Peter Morrens solo in M

De voorbije 35 jaar heeft Peter Morrens een even veelzijdig als ongrijpbaar oeuvre opgebouwd. Je kan het in M ontdekken tijdens zijn eerste grote museale solotentoonstelling. Een carrièreoverzicht dus?

Peter Morrens: "Zo zie ik het niet. Ik heb, samen met de mensen van M, lang nagedacht over hoe ik de tentoonstelling wil opbouwen. Ik wil er een ritme in leggen: een afwisseling van vollere en minder volle ruimtes, van verschillende kijkrichtingen en manieren van presenteren - van samenballen en weer uitrekken, een beetje als een harmonica. Ik zie de tentoonstelling als een totaalkunstwerk. Je krijgt overzicht, zeker, maar hopelijk vooral inzicht."

Peter Morrens (°1965) woont en werkt in Antwerpen, en is docent aan de LUCA School of Arts in Gent. Hij had solotentoonstellingen in onder meer Club Solo, (Breda, 2023), Valerie Traan Gallery (Antwerpen, 2022), de Warande (Turnhout, 2021), Les Brasseurs Art Contemporain (Luik, 2017), Loods 12 (Wetteren, 2016) en Art Page Gallery (New York, 2000). Hij wordt vertegenwoordigd door Kristof De Clercq Gallery in Gent, waar hij regelmatig zijn werk tentoonstelt.

Morrens was medeoprichter en co-artistiek leider (samen met Rik De Boe) van kunstenaarsinitiatief Voorkamer in Lier tussen 1996 en 2016.

Zijn werk is aanwezig in tal van private en publieke collecties, onder andere die van S.M.A.K. Gent, collectie Vlaamse Gemeenschap en M Leuven. In 2022 was Morrens te gast op het performancefestival Playground in Leuven. Zijn werk is momenteel te zien in de collectietentoonstelling 'DOKA' in M.

petermorrens.com

Naast en door elkaar

"De tentoonstelling vult vier opeenvolgende ruimtes op de eerste verdieping. Die worden onderling verbonden door een doorlopende, 40 meter lange vitrine. Daarop komt een print met reproducties van artefacten uit de collectie van M, maar in zwart-wit en op een andere schaal. Op de reproducties liggen authentieke objecten uit de collectie van M. Naast elkaar en zonder directe hiërarchie: werk van hedendaagse kunstenaars als Joëlle Tuerlinckx en Luc Deleu, oude kunst, gebruiksvoorwerpen zoals een kousenband of een lepel."

"Het spel met originelen en reproducties, met ‘echt’ en ‘fictief’, is een rode draad doorheen mijn werk. Zo ontstaat er verwarring, en die zorgt voor de vertraging die je nodig hebt om naar kunst te kijken."

"Ik speel ook met de verwachtingen die bezoekers hebben over wat ze in een museum te zien krijgen en wat niet. Er komen labels bij de objecten, maar het kijken primeert. We benaderen kunst te vaak vanuit de vraag: wat heeft de kunstenaar bedoeld? In plaats van: hoe beleeft de kijker het werk? Mijn rol is: de kijker verleiden. Ik stuur zijn blik, zet hem op het verkeerde been, daag verschillende zintuigen uit… Ik speel graag met de choreografie van het kijken."

‘Dead end’ (Travestie), Peter Morrens, 2020 © Peter Morrens, foto: We Document Art, courtesy Kristof De Clercq Gallery

Hallo

"Behalve die vitrine is er nog een element dat de ruimtes met elkaar verbindt: aan de wand hangt een lange rail met een bewegende speaker die traag door de ruimtes schuift. Door die speaker hoor je mij een Frans liedje uit de jaren 70 neuriën – vals, want ik kan niet zingen (lacht) – en één keer ‘hallo’ roepen. Ik begeleid de bezoeker als het ware door de tentoonstelling, met een stem zonder lichaam."

"Eén ruimte heeft een raam dat uitkijkt op de binnentuin. Daar wil ik een connectie naar buiten maken. Het idee is om een ouder werk – het bestaat uit de letters n e W – van het dakterras van M naar beneden te gooien en dat te filmen op super 8, een analoge film waar precies 3 minuten en 20 seconden film op past. De materie bepaalt dus wat je kan doen. We zetten het er in één take op – ook als het regent, of het is onderbelicht of wat dan ook. Ik laat het toeval beslissen. De film wordt getoond op een scherm naast dat raam."

"Mijn eigen werk hernemen is iets wat ik vaak doe. Dan gebruik ik een ander perspectief, een ander medium, een andere schaal… Ik hou niet van de idee van een lineair tijdsverloop. Liever ontregel ik de chronologie, de tijdsbeleving."

RECENT WORK, Peter Morrens, 2024, S8-film van actie op 10 juli 2024, M Leuven © Peter Morrens

Tussenintaal

"Taligheid is een constante in mijn werk. Zoals in 'Point Blank Press', een reeks die al sinds 1997 loopt. Ik vertrek van alledaagse uitspraken die ik links en rechts opvang – zoals 'Ik zal eens goed komen lachen met uw expositie', dat heb ik eens gehoord op een vernissage (lacht). Ik noteer die ongecensureerd - mét taalfouten, politiek incorrecte dingen, flauwe grappen… - en schilder ze vervolgens neer op ruitjespapier. Voor mij zijn dat tekeningen. De reeks telt intussen 4000 tekeningen, waarvan er 2500 gedigitaliseerd zijn en als slideshow aangekocht door de Vlaamse Gemeenschap (verzameling S.M.A.K. Gent). Die worden in M doorlopend geprojecteerd in een computergestuurde volgorde."

"Taal is materie voor mij. Ik noem het graag 'tussenintaal'. Niet in de zin van verkavelingsvlaams, maar als taal die tussen de plooien valt, die ons ontglipt, waarover we geen controle hebben. Ik gebruik zulke uitspraken trouwens ook graag als basis voor de titels voor van mijn werk. Het heeft iets ontroerends, en tegelijk iets ontwrichtends."

‘Dusver’, Peter Morrens, 2020, Collectie Vlaamse Gemeenschap bij M Leuven © Peter Morrens, foto: We Document Art, courtesy Kristof De Clercq Gallery

Covers

"Ik ga ook in dialoog met werk van anderen. Zoals in de reeks 'Covers': tekeningen van reproducties van kunstwerken die ik vind in boeken of tijdschriften. Ik toon ze bewust niet als kopieën, maar als interpretaties. Soms staat het nummer van de afbeelding erbij, of zie je maar een deel van het werk, of valt er een schaduw op... Een kenner zal misschien zeggen: 'ha, een vroege Tuymans!', maar dat is het punt niet. Mij gaat het meer om het kijken naar het werk dan om het werk zelf."

"Al mijn werk ontstaat uit waarneming. Dat zie je ook in 'Richtingen', het campagnebeeld van de tentoonstelling. Voor dat werk ben ik vertrokken van een foto die ik ooit genomen heb van een verkeersbord langs een Vlaamse steenweg. Ik heb er een afdruk van gemaakt, die ik vervolgens ben gaan manipuleren en beschilderen. Maar in die oorspronkelijke foto zat eigenlijk alles wat mijn werk typeert. Er zit taligheid in, humor… En zie je dat er ooit ook een pijl rechtdoor op het bord heeft gestaan? Die is later overschilderd door werkmannen, maar in een nét iets ander blauw, waardoor de overschildering zichtbaar blijft – het beeld wijst dus op zijn eigen materialiteit."

"We hebben de tentoonstelling 'OEEEEEEUUUUVVRE' genoemd - naar een werk dat niet in de tentoonstelling zit, maar dat mensen wel kunnen zien in de nieuwe collectiepresentatie in M, een verdieping lager. Ik wilde de nadruk leggen op de aarzelende klank die je hoort wanneer je het hardop uitspreekt. Die heb ik vervolgens omgezet in houten letters op een rekje – in een object dus. Maar doordat de letters tegen elkaar aanleunen, haast omvallen, behoudt dat object iets van de twijfel in die fonetische weergave. Ik heb de cover van dit magazine ook ontworpen, en daar ben ik ook met die 'OEEEEEEUUUUVVRE' aan de slag gegaan. Met een knipoog, wel. Humor als verheven vorm van wanhoop (lacht)."

‘Richtingen’, Peter Morrens, 2020, Collectie Vlaamse Gemeenschap bij M Leuven, foto: We Document Art, courtesy Kristof De Clercq Gallery

Wordt vervolgd

"Op het einde kunnen bezoekers nog naar de tweede verdieping, waar je uitzicht hebt over de stad. Daar toon ik enkele werken van mezelf – zoals een automatisch ronddraaiende carrousel met postkaarten met reproducties van werken die de tentoonstelling niet gehaald hebben - maar nodig ik mensen vooral ook uit om uit te blazen en te luisteren. Ik heb een playlist samengesteld met veel jazz- en andere muziekfragmenten, enkele gedichten, Steve Reich die een politiek beladen tekstfragment 13 minuten lang herhaalt en laat transformeren… Het gaat me vooral om de overgangen tussen de fragmenten: daar ga je van de ene emotie in de andere. In de audiogids – een ontregelende tekst die ik zelf schrijf – wijs ik daarop: blijf alsjeblieft tot je twéé fragmenten hebt gehoord. Ik hoop bij de bezoeker een verlangen om te blijven op te wekken. En, zoals de komiek Karl Valentin ooit zei: ‘Op het einde treedt dan het slot in’ (lacht)."